बाबी बांदेकर

व्ही. बी. उर्फ बाबी बांदेकर — म्हणजे विष्णू भगवान बांदेकर. कोकणातील तुळस (वेंगुर्ला) येथून आलेल्या या कलाकाराने वडील भगवानराव यांच्या मूर्तिकलेचा वारसा पुढे नेला. १९६१ मध्ये वडिलांचे निधन झाल्यानंतर तरुण बाबी मुंबईला आले. चेंबूर परिसरातील मधुकर देसाई, शांताराम नाईक, सुर्वे, शिंदे, बेळणेकर आदी मंडळींनी त्यांना साथ दिली आणि मूर्ती घडवण्यास प्रोत्साहन दिले.

१९६९ साली त्यांनी महाराष्ट्र डेकोरेशन मंडळासाठी आठ फूट उंचीचा पहिला गणपती तयार केला. त्या वर्षी एकच मूर्ती होती, पण ती इतकी सुबक आणि रेखीव होती की वर्तमानपत्रांत फोटोसह प्रसिद्धी मिळाली — बाबींच्या जीवनातील सर्वात आनंदाचा क्षण. चेंबूरच्या अमर महाल परिसरातील कारखान्यातून मूर्ती मुंबई, नवी मुंबई, नाशिक, पुणे, गोवा आणि परदेशातही जाऊ लागल्या.

भारत रेडियटरमध्ये काम करत असतानाही गणेशोत्सवाच्या हंगामात ते दीर्घ मुदतीची रजा घेऊन अठरा-अठरा तास एकचित्ताने मूर्ती घडवत. मातीच्या मूर्तींबरोबर फायबर ग्लास मोल्डिंगमध्येही त्यांचा हातखंडा होता. सार्वजनिक व घरगुती गणपतींच्या रूपांत शांतता आणि प्रसन्नता विलसत असे. अर्धांगिनी सौ. रजनीगंधा यांचा सिंहाचा वाटा होता; बंधू व सहकारी साथ देत; कन्या नेत्र-रेखनात विशेष पारंगत होती.